Człowiek i państwo w cyfrowym klinczu. Międzynarodowa debata naukowa w Bibliotece UKW
Człowiek i państwo w cyfrowym klinczu. Międzynarodowa debata naukowa w Bibliotece UKW
Wirtualny świat to dziś prawdziwe pole bitwy o naszą wolność, gdzie nowoczesne technologie na nowo wyznaczają granice kontroli i bezpieczeństwa państwa. To najważniejszy wniosek z Międzynarodowej Konferencji Naukowej zorganizowanej przez Wydział Nauk o Polityce i Administracji UKW, podczas której wybitni eksperci dyskutowali o zagrożeniach związanych z rozwojem sztucznej inteligencji, cyberatakami oraz zjawiskiem cyfrowego panoptykonu.
Cyberprzestrzeń przestała być jedynie narzędziem ułatwiającym życie, a stała się kluczową areną walki o wolność jednostki i suwerenność państwa. To najważniejszy wniosek płynący z Międzynarodowej Konferencji Naukowej „Jednostka i państwo w cyberprzestrzeni – między wolnością a kontrolą”, która odbyła się w dniach 27–28 maja 2026 roku w murach Biblioteki Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego. Wydarzenie zorganizowane przez Wydział Nauk o Polityce i Administracji UKW oraz Regionalny Ośrodek Debaty Międzynarodowej stało się platformą zderzenia teorii akademickiej z twardą praktyką sektora bezpieczeństwa i biznesu.
Główną osią dyskusji, która wybrzmiała m.in. w wystąpieniach prof. Andry Siibak oraz prof. Włodzisława Ducha, było zjawisko „cyfrowego panoptykonu” oraz redefinicja pojęcia suwerenności w dobie ekspansji algorytmów. Eksperci zgodnie wskazywali, że dynamiczny rozwój sztucznej inteligencji, choć niesie ogromne nadzieje rozwojowe, rodzi realne zagrożenia dla demokracji, prowadząc do erozji naszej suwerenności poznawczej i autonomii decyzyjnej. Technologia rozpoznawania twarzy, sztuczna inteligencja w usługach publicznych czy wszechobecne algorytmy stawiają pod znakiem zapytania dotychczasowe granice nadzoru państwowego i kontroli społecznej.
Uczestnicy paneli zidentyfikowali również najpoważniejsze, aktualne wyzwania dla bezpieczeństwa narodowego i odporności społecznej. W dobie rosyjskiej wojny informacyjnej i masowych cyberataków, kluczowa staje się zmiana roli państwa – z biernego obserwatora sieci w aktywnego gracza zdolnego chronić przestrzeń informacyjną. Co istotne, debata nie ograniczyła się do wielkiej polityki. Równie mocno akcentowano problemy mikrospołeczne, takie jak mechanizmy cyfrowego wykluczenia seniorów, bariery w dostępie do e-usług na obszarach wiejskich oraz narcyzm cyfrowy i iluzję wiedzy w edukacji opartej na AI. Monografia, która powstanie na bazie zaprezentowanych badań, posłuży jako istotny punkt odniesienia dla dalszych działań na styku nauki, technologii i polityki publicznej. Wydarzenie to wpisało się jednocześnie w obchody jubileuszu 20-lecia UKW.
Partnerami konferencji byli Województwo Kujawsko-Pomorskie oraz ORLEN. Wydarzenie odbyło się pod Patronatem Honorowym Ministerstwa Cyfryzacji, Wojewody Kujawsko-Pomorskiego Michała Sztybla, Marszałka Województwa Kujawsko-Pomorskiego, Prezydenta Bydgoszczy Rafała Bruskiego, Rektora UKW prof. dr. hab. Bernarda Mendika oraz Polskiego Towarzystwa Nauk Politycznych. Patronat medialny sprawowały TVP3 Bydgoszcz oraz Polskie Radio PiK.