Zmarzlina pod lupą naukowców z Wydziału Nauk Geograficznych. Badania w Mongolii i udział w ACOP 2026

Grupa naukowców pozuje do zdjęcia na tle niebiesko białej ścianki w Ułan Bator

Naukowcy Wydziału Nauk Geograficznych UKW zaprezentowali wyniki badań nad wpływem rozmarzającej wieloletniej zmarzliny na środowisko podczas międzynarodowej konferencji ACOP w Ułan Bator. Po konferencji zespół przeprowadził badania terenowe w centralnej Mongolii, wykonując kartowanie dolin rzecznych i pobierając 90 próbek wody do dalszych analiz.

Dr hab. Danuta Szumińska, prof. uczelni, dr Krystyna Kozioł oraz mgr inż. Sebastian Czapiewski uczestniczyli w 3rd Asian Conference on Permafrost – ACOP 2026 „Challenges Posed by Asian Permafrost Thaw to the Global Community”, która odbyła się w Ułan Bator, stolicy Mongolii. ACOP należy do najważniejszych międzynarodowych wydarzeń naukowych poświęconych badaniom wieloletniej zmarzliny w Azji.

Naukowcy zaprezentowali wyniki badań dotyczących zmian zachodzących w środowiskach występowania wieloletniej zmarzliny oraz ich wpływu na chemizm wód powierzchniowych.

W programie konferencji znalazły się trzy wystąpienia przygotowane przy współudziale członków zespołu:

  • „Chemical impacts on surface waters of a degrading permafrost bank of the Kolyma River (NE Siberia)”;

  • „Organic chemistry in river–lake systems in the context of permafrost occurrence (Mongolia, Valley of the Lakes)”;

  • „Contrasting Geochemical Tracers of Permafrost Thaw in Marginal Cold Regions: Metals, Isotopes, and PAHs from the Caucasus and Maritime Antarctica”.

Prezentowane badania koncentrowały się m.in. na wpływie degradacji wieloletniej zmarzliny na chemizm wód powierzchniowych, z uwzględnieniem obecności związków pochodzenia antropogenicznego. Prace były związane m.in. z realizacją projektu OPUS 21 „PER2Water”, kierowanego przez dr hab. Danutę Szumińską, oraz projektu SONATINA 7, kierowanego przez dr Joannę Potapowicz z Uniwersytetu Gdańskiego. Udział w konferencji uzyskał wsparcie w ramach programu Regionalna Inicjatywa Doskonałości (RID).

Obecność na ACOP 2026 była okazją do zaprezentowania dorobku badawczego UKW na międzynarodowym forum, poznania najnowszych kierunków badań nad obszarami występowania zmarzliny w Azji oraz nawiązania rozmów dotyczących przyszłej współpracy naukowej.

Po zakończeniu konferencji zespół udał się do prowincji Bayankhongor w centralnej Mongolii. Naukowcy prowadzili tam badania terenowe w dolinach rzek, których reżim hydrologiczny kształtowany jest w obrębie strefy zmarzliny ciągłej i nieciągłej.

W ramach prac wykonano szczegółowe kartowanie wybranych fragmentów dolin rzecznych z wykorzystaniem metod teledetekcyjnych. Pobrano również 90 próbek wody, które zostaną poddane dalszym analizom laboratoryjnym.

Wyjazd jest kontynuacją badań prowadzonych przez naukowców nad reakcją środowisk zimnych na współczesne zmiany klimatu. Szczególne znaczenie ma rozpoznanie procesów prowadzących do uwalniania i przemieszczania substancji naturalnych oraz zanieczyszczeń pochodzenia antropogenicznego, które przez wiele lat mogły być akumulowane w zamarzniętym podłożu.

Rozmarzanie wieloletniej zmarzliny może mieć konsekwencje dla jakości wód i funkcjonowania ekosystemów, a także dla społeczności korzystających z lokalnych zasobów wodnych. Badania prowadzone w Mongolii pozwalają lepiej rozpoznać te procesy i ich znaczenie dla środowiska w warunkach postępujących zmian klimatu.